Bút toán kép
Bút toán kép (Double Entry) là nguyên tắc ghi sổ kế toán cơ bản nhất, theo đó MỖI giao dịch kinh tế phát sinh phải được ghi nhận ĐỒNG THỜI vào ít nhất hai tài khoản kế toán khác nhau — một bên ghi Nợ (Debit) và bên kia ghi Có (Credit) — với tổng số tiền ghi Nợ luôn bằng tổng số tiền ghi Có, bảo đảm sổ sách kế toán luôn cân đối (balanced). Nguyên tắc này do thương nhân người Ý Luca Pacioli hệ thống hóa từ thế kỷ 15, đến nay vẫn là nền tảng của mọi chuẩn mực kế toán hiện đại (VAS, IFRS, US GAAP). Ví dụ: khi ngân hàng giải ngân khoản vay 1 tỷ đồng cho khách hàng, kế toán ghi Nợ tài khoản "Cho vay khách hàng" 1 tỷ đồng (tăng tài sản) đồng thời ghi Có tài khoản "Tiền gửi thanh toán của khách hàng" 1 tỷ đồng (tăng nợ phải trả) — tổng tài sản và tổng nguồn vốn cùng tăng 1 tỷ, bảng cân đối kế toán vẫn cân bằng. Bút toán kép giúp phát hiện sai sót (nếu Nợ ≠ Có thì chắc chắn có lỗi ghi sổ) và là cơ sở để lập báo cáo tài chính chính xác, minh bạch.
Ví dụ thực tế
Khách hàng A gửi tiết kiệm 200 triệu đồng tại ngân hàng. Kế toán ghi Nợ tài khoản "Tiền mặt" 200 triệu (tăng tài sản) đồng thời ghi Có tài khoản "Tiền gửi tiết kiệm của khách hàng" 200 triệu (tăng nợ phải trả với khách hàng). Hai bút toán này luôn đi cùng nhau, tổng Nợ = tổng Có = 200 triệu đồng.
Tiếng Anh
Bút toán kép tiếng anh là Double Entry. Đây là nguyên tắc kế toán nền tảng, chuẩn quốc tế áp dụng toàn cầu từ thế kỷ 15.
Tiếng Nhật
Bút toán kép tiếng nhật là 複式簿記（ふくしきぼき）. Đây là nguyên tắc kế toán chuẩn dùng trong mọi doanh nghiệp, ngân hàng Nhật Bản.
Tiếng Hàn
Bút toán kép tiếng hàn là 복식부기（복식부기）. Đây là nguyên tắc kế toán chuẩn quốc tế áp dụng tại doanh nghiệp Hàn Quốc.
Tiếng Trung
Bút toán kép tiếng trung là 复式记账（fùshì jìzhàng）. Đây là nguyên tắc kế toán nền tảng áp dụng trong hệ thống kế toán Trung Quốc.