Ngân quỹ mở
Ngân quỹ mở là một loại quỹ đầu tư không cố định số lượng đơn vị quỹ đang lưu hành. Nhà đầu tư có thể mua thêm đơn vị quỹ khi quỹ đang hoạt động hoặc bán lại đơn vị quỹ theo yêu cầu, với giá được xác định dựa trên giá trị tài sản ròng của quỹ tại thời điểm giao dịch. Nhờ cơ chế này, quỹ có thể đáp ứng nhu cầu tham gia hoặc rút vốn của nhà đầu tư mà vẫn tiếp tục duy trì danh mục đầu tư theo mục tiêu đã công bố.
Khác với quỹ đóng, ngân quỹ mở thường không thông báo trước một khoảng thời gian cố định cho việc mua hoặc bán đơn vị quỹ. Giá bán và giá mua lại có thể chênh lệch nhất định, tùy thuộc vào chi phí giao dịch, biểu phí quản lý và điều kiện thị trường. Việc đánh giá giá trị tài sản ròng thường được thực hiện định kỳ theo quy định của quỹ, quy định của cơ quan quản lý và hợp đồng quản lý quỹ.
Đặc điểm cơ bản
- Tính linh hoạt: Nhà đầu tư có thể đặt lệnh mua hoặc bán đơn vị quỹ thông qua các kênh giao dịch được quỹ chấp nhận, chẳng hạn đại lý, ngân hàng phân phối hoặc nền tảng giao dịch trực tuyến.
- Giá theo giá trị tài sản ròng: Giá đơn vị quỹ được xác định bằng tổng giá trị tài sản của quỹ trừ đi các khoản chi phí và nghĩa vụ, sau đó chia cho số đơn vị quỹ đang lưu hành.
- Danh mục có thể thay đổi: Quản lý quỹ có thể điều chỉnh tỷ trọng đầu tư trong giới hạn được phép nhằm phù hợp với chiến lược và điều kiện thị trường.
- Minh bạch định kỳ: Quỹ thường công bố giá trị tài sản ròng, báo cáo danh mục, báo cáo thường niên và các thông tin quan trọng khác theo quy định hiện hành.
- Phí và chi phí: Nhà đầu tư có thể chịu biểu phí quản lý, phí dịch vụ, phí giao dịch và các khoản chi phí khác được quy định rõ trong tài liệu pháp lý của quỹ.
Quy trình mua và bán đơn vị quỹ
Quy trình giao dịch thường bắt đầu khi nhà đầu tư gửi lệnh mua hoặc bán đến đại lý hoặc kênh giao dịch được ủy quyền. Đối với lệnh mua, nhà đầu tư thường chuyển tiền trước hoặc được ghi nhận nợ theo thỏa thuận phân phối; đơn vị quỹ được cấp sau khi quỹ xác nhận và xác định giá theo giá trị tài sản ròng.
Đối với lệnh bán, nhà đầu tư có thể được nhận tiền trong một khoảng thời gian quy định trong bản cáo bạch, thông tin quỹ hoặc quy định của công ty quản lý quỹ. Thời gian thực nhận tiền không nhất thiết trùng với ngày gửi lệnh vì còn phụ thuộc vào ngày xác định giá, thời gian xử lý giao dịch và thủ tục kiểm tra, đối chiếu thông tin.
Một số quỹ áp dụng cơ chế giá ngày giao dịch kế tiếp cho lệnh gửi trong khung giờ quy định; một số quỹ khác áp dụng giá cố định theo ngày. Nhà đầu tư cần đọc kỹ thông tin sản phẩm, thỏa thuền phân phối và hướng dẫn giao dịch trước khi đặt lệnh.
Phân biệt với một số hình thức quỹ đầu tư khác
Ngân quỹ mở và quỹ đóng: Quỹ đóng thường có số lượng đơn vị quỹ cố định trong một thời gian đã công bố và chỉ giao dịch theo chu kỳ hoặc theo thời điểm được xác định. Ngân quỹ mở cho phép nhà đầu tư mua hoặc bán linh hoạt hơn, dù mức độ thanh khoản và thời gian xử lý vẫn phụ thuộc vào từng quỹ.
Ngân quỹ mở và quỹ chỉ giao trên sàn: Quỹ chỉ giao trên sàn có đơn vị quỹ được niêm yết và giao dịch theo cơ chế thị trường, nên giá có thể khác giá trị tài sản ròng tại từng thời điểm. Ngân quỹ mở thường giao dịch theo giá trị tài sản ròng vào ngày xác định giá.
Ngân quỹ mở và chứng chỉ tiền gửi: Chứng chỉ tiền gửi thường bảo toàn vốn theo cam kết của tổ chức tín dụng và không hướng đến mục tiêu tăng trưởng vốn như quỹ đầu tư. Ngân quỹ mở có giá trị đầu tư biến động theo danh mục tài sản và không bảo đảm nhà đầu tư không bị lỗ.
Ví dụ minh họa
Giả sử một ngân quỹ mở có giá trị tài sản ròng là 25 tỷ đồng và đang lưu hành 10 triệu đơn vị quỹ. Giá trị mỗi đơn vị quỹ được tính là:
25 tỷ đồng ÷ 10 triệu đơn vị quỹ = 2.500 đồng/đơn vị quỹ.
Nếu nhà đầu tư mua 1.000 đơn vị quỹ và không có khoản chi phí nào khác, giá trị danh mụn ban đầu theo giá trị tài sản ròng là 2,5 triệu đồng. Sau đó, nếu quỹ tăng giá trị tài sản ròng lên 27 tỷ đồng trong khi số đơn vị quỹ không thay đổi, giá mỗi đơn vị quỹ sẽ là 2.700 đồng. Nhà đầu tư vẫn có quyền bán lại đơn vị quỹ theo cơ chế của quỹ, nhưng thời điểm nhận tiền và giá thực hiện cần tuân theo quy định giao dịch.
Câu hỏi thường gặp
Hỏi: Tại sao giá mua và giá bán đơn vị quỹ có thể khác nhau?
Giá bán và giá mua lại được xác định theo giá trị tài sản ròng tại ngày giao dịch, nhưng các khoản chênh lệch có thể phát sinh từ biểu phí quản lý, phí dịch vụ, chi phí giao dịch và các khoản chi phí khác theo thông tin công bố của quỹ.
Hỏi: Nhà đầu tư có được nhận tiền ngay khi gửi lệnh bán đơn vị quỹ không?
Thông thường chưa. Lệnh bán được xác nhận và xác định giá theo ngày giao dịch áp dụng, sau đó bên phân phối thực hiện thanh toán theo thời gian quy định trong hồ sơ quỹ. Việc nhận tiền có thể bị chậm nếu hồ sơ chưa hoàn tất hoặc quỹ gặp khó khăn trong việc bán tài sản để đáp ứng yêu cầu rút vốn.
Hỏi: Ngân quỹ mở có bảo đảm nhà đầu tư không bị lỗ không?
Không. Giá trị đơn vị quỹ có thể tăng hoặc giảm theo biến động của danh mục đầu tư. Nhà đầu tư nên xem xét mục tiêu đầu tư, thời gian nắm giữ, mức độ chấp nhận rủi ro và các chi phí liên quan trước khi quyết định mua.
Lưu ý
Nội dung trên mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn hoặc tư vấn đầu tư cá nhân. Nhà đầu tư nên kiểm tra bản cáo bạch, thông tin quỹ, điều lệ quỹ, hợp đồng quản lý quỹ và thỏa thuận phân phối trước khi giao dịch.