Chuyên viên Kế hoạch Tài chính Doanh nghiệp Khởi nghiệp Sáng tạo Ngân hàng là gì?

Chuyên viên Kế hoạch Tài chính Doanh nghiệp Khởi nghiệp Sáng tạo Ngân hàng

Chuyên viên Kế hoạch Tài chính Doanh nghiệp Khởi nghiệp Sáng tạo Ngân hàng là vị trí chuyên môn thuộc khối ngân hàng doanh nghiệp hoặc khối phục vụ khách hàng doanh nghiệp. Người làm việc tại vị trí này hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo xây dựng kế hoạch tài chính, phân tích khả năng tài chính, dự báo nhu cầu vốn và đề xuất phương án huy động hoặc sử dụng vốn phù hợp. Công việc còn bao gồm theo dõi chất lượng tài sản – tài chính, xây dựng kịch bản kinh doanh và phối hợp với các bộ phận tín dụng, phân tích rủi ro, quan hệ khách hàng trong quá trình xử lý hồ sơ vay.

Vị trí này không chỉ dừng lại ở việc lập bảng cân đối kế toán mà còn cần hiểu mô hình kinh doanh của từng startup, đặc điểm ngành, tốc độ tăng trưởng, cơ cấu chi phí, nhu cầu thị trường và các yếu tố có ảnh hưởng đến khả năng hoàn vốn. Chuyên viên cũng cần đánh giá tính khả thi của phương án tài chính trong điều kiện lãi suất, dòng tiền và khả năng hoàn trả thực tế.

Vai trò và phạm vi công việc

Một số nhiệm vụ thường gặp của vị trí này bao gồm:

• Thu thập, kiểm tra và chuẩn hóa dữ liệu tài chính của doanh nghiệp.
• Xây dựng bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh và báo cáo lưu chuyển tiền tệ dự phóng.
• Phân tích doanh thu, chi phí cố định, chi phí biến động, lợi nhuận gộp và biên lợi nhuận ròng.
• Lập kế hoạch tài chính theo ngắn hạn, trung hạn và dài hạn.
• Xây dựng nhiều kịch bản dự báo với các giả định về tăng trưởng doanh thu, chi phí, lãi suất và thị trường.
• Phân tích nhu cầu vốn để vốn huy động, vốn đầu tư, trợ cấp hoặc các nguồn tài trợ khác.
• Hỗ trợ khách hàng trong việc lựa chọn cấu trúc vốn và lịch trình giải ngân.
• Theo dõi chỉ tiêu tài chính, phát hiện sớm dấu hiệu thiếu hụt tiền mặt hoặc suy giảm khả năng sinh lời.
• Phối hợp với bộ phận phê duyệt tín dụng để cung cấp dữ liệu phục vụ thẩm định hồ sơ.
• Tham gia đàm phán sơ bộ về điều khoản tài chính, lịch trả nợ và nghĩa vụ báo cáo định kỳ.
• Xây dựng báo cáo quản trị và giải trình kết quả thực hiện kế hoạch cho lãnh đạo.

Yêu cầu kiến thức và kỹ năng

Ứng viên cần có kiến thức chuyên sâu về tài chính doanh nghiệp, kế toán quản trị, phân tích báo cáo tài chính và dự phóng dòng tiền. Kỹ năng mô hình hóa tài chính trên các công cụ như Excel, Google Sheets hoặc phần mềm phân tích tài chính là điểm quan trọng. Ngoài ra, ứng viên cần hiểu đặc điểm của doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo như doanh thu chưa ổn định, chi phí đầu tư lớn, sản phẩm thay đổi nhanh và nhu cầu vốn thường tăng theo quy mô hoạt động.

Khả năng phân tích dữ liệu, kiểm chứng giả định và trình bày thông tin cũng được đánh giá cao. Chuyên viên cần giao tiếp rõ ràng, có kỹ năng tư vấn, biết lắng nghe và làm việc được với nhiều bộ phận. Việc xử lý thông tin tài chính của doanh nghiệp đòi hỏi sự cẩn trọng, tính liêm chính và khả năng bảo mật dữ liệu.

Ví dụ, một startup công nghệ dự kiến tăng doanh thu từ 20 tỷ đồng lên 30 tỷ đồng trong năm tới nhưng cần đầu tư thêm 5 tỷ đồng để mở rộng hệ thống. Chuyên viên có thể xây dựng kịch bản cơ sở, kịch bản tích cực và kịch bản tiêu cực; đồng thời đánh giá thời điểm doanh nghiệp cần vốn, khả năng chịu lãi suất và mức dự trữ tiền mặt tối thiểu.

Quy trình phân tích một khách hàng startup

Quy trình phân tích thường được thực hiện theo các bước:

1. Tiếp nhận và kiểm tra thông tin: Xác định loại hình doanh nghiệp, ngành nghề, thời điểm thành lập, sản phẩm, quy mô và nhu cầu tài chính.
2. Thu thập dữ liệu: Phân tích báo cáo tài chính, sổ kế toán, hợp đồng, dữ liệu bán hàng, báo cáo ngân sách và thông tin về các lần gọi vốn trước đó.
3. Phân tích hiện trạng: Đánh giá doanh thu, cơ cấu chi phí, lợi nhuận, nợ phải trả, dòng tiền và chỉ số thanh khoản.
4. Xây dựng giả định: Xác định tốc độ tăng trưởng, sản lượng, giá bán, tỷ lệ khách hàng quay lại, chi phí nhân sự và chi phí bán hàng.
5. Dự phóng tài chính: Lập bảng cân đối, báo cáo kết quả kinh doanh và lưu chuyển tiền tệ trong 12 đến 36 tháng tùy đặc điểm doanh nghiệp.
6. Xác định nhu cầu vốn: Tính tổng nhu cầu sử dụng vốn, thời điểm vốn được giải ngân và mức dự trữ an toàn.
7. Đánh giá phương án: So sánh vay vốn, vốn góp, nhận đầu tư, phát hành công cụ nợ hoặc kết hợp các nguồn.
8. Trình bày kết luận: Nêu rõ điểm mạnh, điểm rủi ro, các giả định cần kiểm soát và phương án được đề xuất.

Một kịch bản tài chính nên có ít nhất các trường hợp cơ sở, tích cực và tiêu cực. Chẳng hạn, trong kịch bản tiêu cực, doanh thu chỉ đạt 80% kế hoạch và chi phí tăng 10%; kế hoạch vốn cần được kiểm tra xem doanh nghiệp có duy trì được dòng tiền trong bao lâu.

Phân biệt với các vị trí liên quan

Chuyên viên Kế hoạch Tài chính Doanh nghiệp Khởi nghiệp Sáng tạo không phải là chuyên viên tín dụng hoàn toàn. Chuyên viên tín dụng tập trung nhiều hơn vào khả năng hoàn trả, rủi ro vay và thẩm định hồ sơ; còn chuyên viên kế hoạch tài chính tập trung vào việc phân tích nhu cầu vốn, mô hình kinh doanh và tính khả thi của kế hoạch.

Vị trí này cũng khác chuyên viên quan hệ doanh nghiệp. Chuyên viên quan hệ doanh nghiệp chịu trách nhiệm mở rộng và duy trì quan hệ khách hàng, trong khi chuyên viên kế hoạch tài chính chủ yếu phân tích số liệu, lập dự phóng và hỗ trợ cấu trúc tài chính. Hai vị trí có thể phối hợp chặt chẽ trong một hồ sơ khách hàng.

Khi làm việc với startup, chuyên viên cần chú ý đến rủi ro mô hình kinh doanh, khả năng thay đổi quy mô, dòng tiền bất ổn định và tài sản trí tuệ. Tuy nhiên, việc xác định phương án cấp tín dụng cuối cùng vẫn căn cứ vào quy trình thẩm định tín dụng và các yêu cầu quản trị rủi ro của ngân hàng.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Chuyên viên Kế hoạch Tài chính Doanh nghiệp Khởi nghiệp Sáng tạo có phải làm việc với mọi startup không?
Không phải. Ngân hàng có thể ưu tiên startup thuộc ngành, quy mô hoặc mô hình kinh doanh phù hợp với chiến lược phát triển. Ngoài ra, doanh nghiệp còn phải đáp ứng các yêu cầu về pháp lý, năng lực hoạt động và khả năng tài chính.

Hỏi: Khi nào doanh nghiệp startup cần lập kế hoạch tài chính dự phóng 12 tháng hoặc 24 tháng?
Thời gian dự phóng phụ thuộc vào đặc điểm kinh doanh và nhu cầu vốn. Với doanh nghiệp có mô hình tương đối ổn định, dự phóng 12 tháng có thể phù hợp. Với doanh nghiệp đang mở rộng nhanh hoặc cần vốn đầu tư dài hạn, mô hình 24 tháng hoặc dài hơn thường giúp phản ánh tốt hơn nhu cầu sử dụng vốn.

Hỏi: Chuyên viên có đề xuất ngân hàng cho khách hàng vay vốn không hay chỉ lập kế hoạch?
Chuyên viên có thể đề xuất phương án tài chính và hỗ trợ khách hàng lựa chọn cấu trúc vốn. Tuy nhiên, việc cấp vốn còn phải được xem xét qua quy trình tín dụng, đánh giá khả năng hoàn trả và phê duyện theo thẩm quyền của ngân hàng.

Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.