Bỏ qua điều hướng

Cho vay theo hợp đồng thực hiện dự án là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

Cho vay theo hợp đồng thực hiện dự án

Cho vay theo hợp đồng thực hiện dự án là khoản tín dụng mà ngân hàng cung cấp cho nhà thầu để tài trợ chi phí thực hiện công trình, dự án hoặc hạng mục công trình theo hợp đồng đã ký với chủ đầu tư. Khoản vay thường được giải ngân theo tiến độ thực hiện hợp đồng, căn cứ hồ sơ thanh toán, biên bản nghiệm thu, quyết toán hoặc chứng từ phù hợp khác. Hình thức bảo đảm có thể là thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn với dự án, tài sản thuộc sở hữu của nhà thầu hoặc các hình thức bảo đảm khác theo thỏa thuận và quy định hiện hành.

Đối tượng áp dụng

Hình thức cho vay này thường áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp, sản xuất, cung cấp thiết bị, vận tư hoặc cung ứng dịch vụ có liên quan đến việc thực hiện dự án. Khách hàng có thể là nhà thầu chính, nhà thầu thành viên liên danh, doanh nghiệp được nhà thầu giao nhận thầu hoặc đơn vị cung cấp hàng hóa, dịch vụ theo hợp đồng của chủ đầu tư.

Một khách hàng đáp ứng điều kiện cho vay khi có năng lực tài chính, uy tín kinh doanh và khả năng hoàn thành nghĩa vụ theo hợp đồng. Ngân hàng còn đánh giá mức độ khả thi của dự án, nguồn tài chính của chủ đầu tư, khả năng thanh toán của nhà thầu và giá trị tài sản bảo đảm.

Cơ chế giải ngân và quản lý khoản vay

Tùy theo đặc điểm dự án và hình thức cho vay, ngân hàng có thể giải ngân một lần hoặc nhiều lần theo từng giai đoạn. Mỗi lần giải ngân thường gắn với một số tiền cụ thể và cần có hồ sơ chứng minh việc sử dụng vốn đúng mục đích. Ví dụ, ngân hàng giải ngân 30% giá trị hợp đồng sau khi nhà thầu hoàn thành khối lượng thi công được nghiệm thu, 50% sau giai đoạn hoàn thành và 20% khi công trình được bàn giao đưa vào sử dụng.

Trong quá trình cấp tín dụng, ngân hàng thường theo dõi:

  • Tiến độ thực hiện hợp đồng và khối lượng công trình.
  • Phương thức thanh toán giữa chủ đầu tư và nhà thầu.
  • Giá trị các lần thanh toán đã thực hiện và số tiền còn được yêu cầu thanh toán.
  • Tình trạng bảo đảm và giá trị tài sản thuộc trách nhiệm bảo đảm.
  • Biến động chi phí, tiến độ và khả năng hoàn thành dự án.
  • Nghĩa vụ trả nợ, trả lãi và các khoản thuế, bảo hiểm phát sinh.

Việc giải ngân không đồng nghĩa với việc ngân hàng chấp thuận chất lượng công trình. Quyền và trách nhiệm nghiệm thu thuộc về các bên theo hợp đồng, trừ khi ngân hàng được thỏa thuận tham gia kiểm tra hoặc giám sát theo quy định nội bộ và thỏa thuận với khách hàng.

Rủi ro thường gặp

Rủi ro lớn nhất trong cho vay theo hợp đồng thực hiện dự án là nhà thầu không hoàn thành công trình đúng tiến độ, làm chậm quy trình nghiệm thu và thanh toán. Nếu chủ đầu tư chậm thanh toán, khoản vay có thể kéo dài và chi phí tài chính tăng. Rủi ro giá trị tài sản bảo đảm thấp cũng có thể xảy ra khi dự án bị chậm, chi phí phát sinh tăng hoặc giá tài sản giảm so với khoản vay ban đầu.

Ngoài ra, ngân hàng cần lưu ý rủi ro về chủ đầu tư, thay đổi chính sách, điều kiện thực hiện dự án, thiếu hụt vật tư, biến động giá nguyên liệu, vấn đề nhà thầu thành viên liên danh và khả năng khoản nợ được bảo đảm không còn phù hợp với tình trạng dự án. Vì vậy, hồ sơ tín dụng cần được cập nhật thường xuyên, đặc biệt khi có thay đổi lớn về tiến độ, giá trị hợp đồng hoặc phương thức bảo đảm.

Phân biệt với một số hình thức tín dụng liên quan

Không nên đồng nhất hoàn toàn cho vay theo hợp đồng thực hiện dự án với cho vay mua bán hàng hóa, cho vay hợp tác hay cho vay dự án. Điểm khác biệt chính là khoản vay gắn trực ti tiếp với việc nhà thầu thực hiện một hợp đồng cụ thể đã ký với chủ đầu tư, trong khi các hình thức cho vay khác có mục đích sử dụng và cơ chế giải ngân khác nhau.

Trong hồ sơ tín dụng, ngân hàng có thể sử dụng hợp đồng, biên bản thương thảo, hồ sơ thầu, hợp đồng thầu phụ, bảng tiến độ, hồ sơ nghiệm thu và chứng từ thanh toán làm căn cứ đánh giá. Giá trị khoản vay không nhất thiết bằng toàn bộ giá trị hợp đồng; ngân hàng thường xác định hạn mức dựa trên giá trị hợp đồng, vốn tự có của khách hàng, tỷ lệ vốn tham gia và mức độ rủi ro của dự án.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Ngân hàng có giải ngân toàn bộ khoản vay ngay sau khi ký hợp đồng thầu không?
Không phải trong mọi trường hợp. Tùy hình thức tín dụng và điều kiện hợp đồng, ngân hàng có thể giải ngân một phần hoặc theo từng giai đoạn. Việc giải ngân thường căn cứ vào tiến độ thi công, hồ sơ nghiệm thu, hóa đơn, chứng từ chi phí và khả năng thanh toán của chủ đầu tư.

Hỏi: Nếu chủ đầu tư chậm thanh toán cho nhà thầu, khoản vay của nhà thầu có được kéo dài không?
Không tự động được kéo dài. Ngân hàng sẽ đánh giá nguyên nhân chậm thanh toán, khả năng tiếp tục cấp vốn và mức độ an toàn của khoản vay. Trường hợp dự án gặp khó khăn, hai bên có thể thỏa thuận điều chỉnh lịch trả nợ hoặc tái cơ cấu khoản vay theo quy trình tín dụng và quy định hiện hành.

Hỏi: Giá trị hợp đồng thầu cao hơn hạn mức vay thì ngân hàng có đánh giá rủi ro khác so với trường hợp cho vay toàn bộ hợp đồng không?
Có. Khi hạn mức vay thấp hơn giá trị hợp đồng, nhà thầu phải tham gia bằng vốn tự có trước khi được giải ngân, tùy thỏa thuận tài trợ. Phần vốn tự có này giúp giảm mức rủi ro của ngân hàng. Mức độ hỗ trợ cũng là một trong các yếu tố cần xem xét khi đánh giá khả năng hoàn thành dự án.

Nội dung mang tính tham khảo và được xây dựng theo thông lệ nghiệp vụ; không thay thế hồ sơ tín dụng, hợp đồng hoặc tư vấn chuyên môn của từng ngân hàng.

Kiến thức này có trong đề thi tuyển dụng ngân hàng

Luyện thi với đề mô phỏng thực tế, chấm điểm tức thì

Thuật ngữ liên quan

A

AI trong ngân hàng (Artificial Intelligence in Banking)

Nghiệp vụ ngân hàng

AI trong ngân hàng (Artificial Intelligence in Banking) là việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo — bao gồm

A

AML — Phòng chống rửa tiền (Anti-Money Laundering)

Nghiệp vụ ngân hàng

AML (Anti-Money Laundering — Phòng chống rửa tiền) là tổng hợp các biện pháp pháp lý, quy trình và h

A

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Anh là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Anh là AUM — Assets Under Management. Thuật ngữ ngân hàng song ngữ

A

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Hàn là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Hàn là AUM — 운용자산규모(운용자산규모). Thuật ngữ ngân hàng song ngữ Việt-Hàn.

A

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Nhật là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Nhật là AUM — 運用資産残高(うんようしさんざんだか). Thuật ngữ ngân hàng song ngữ Việ

A

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Trung là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Trung là AUM — 资产管理规模(zīchǎn guǎnlǐ guīmó). Thuật ngữ ngân hàng son

A

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Tây Ban Nha là gì?

Nghiệp vụ ngân hàng

AUM — Tổng tài sản quản lý tiếng Tây Ban Nha là AUM — Activos Bajo Gestión. Thuật ngữ ngân hàng song

A

Acq

Nghiệp vụ ngân hàng

Acq là thuật ngữ phổ biến trong lĩnh vực ngân hàng tài chính.

T
thithu.com

Miễn trừ trách nhiệm: Nội dung câu hỏi trên thithu.com chỉ mang tính chất luyện tập và tham khảo, không đại diện cho đề thi chính thức của bất kỳ tổ chức nào. Chúng tôi không chịu trách nhiệm về kết quả thi thực tế của người dùng.