G20
G20 (viết tắt của Group of Twenty) là nhóm gồm 19 quốc gia có nền kinh tế lớn nhất thế giới cùng Liên minh châu Âu (EU) và Liên minh châu Phi (AU, gia nhập từ năm 2023), hoạt động với vai trò diễn đàn đối thoại và phối hợp chính sách kinh tế - tài chính quốc tế. G20 được thành lập năm 1999 theo sáng kiến của Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương các nước G7 nhằm ứng phó với các cuộc khủng hoảng tài chính cuối thập niên 1990, đặc biệt là khủng hoảng tài chính châu Á 1997. Từ năm 2008, G20 được nâng cấp lên cấp nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ sau Hội nghị thượng đỉnh tại Washington (Hoa Kỳ), trở thành diễn đàn quốc tế có ảnh hưởng quan trọng bậc nhất đối với nền kinh tế toàn cầu.
Thành phần và vị thế kinh tế
19 nền kinh tế thành viên của G20 bao gồm: Argentina, Australia, Brazil, Canada, Trung Quốc, Pháp, Đức, Ấn Độ, Indonesia, Italy, Nhật Bản, Mexico, Nga, Ả Rập Saudi, Nam Phi, Hàn Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Anh, Hoa Kỳ, cùng EU và AU. Theo dữ liệu thống kê, G20 đại diện cho khoảng 85% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) toàn cầu, khoảng 75% thương mại quốc tế và khoảng 60% dân số thế giới. Tỷ trọng này khiến G20 trở thành diễn đàn có sức nặng đặc biệt, nơi các quyết sách được đưa ra có khả năng tác động lan tỏa tới toàn bộ hệ thống kinh tế - tài chính quốc tế.
Cơ chế hoạt động
G20 hoạt động theo cơ chế quay vòng Chủ tịch luân phiên hằng năm. Quốc gia giữ chức Chủ tịch G20 sẽ chủ trì tổ chức Hội nghị thượng đỉnh G20 (Summit), thường diễn ra vào cuối năm, cùng hàng trăm cuộc họp kỹ thuật, hội nghị bộ trưởng và hội thảo chuyên đề xuyên suốt năm. Cấu trúc điều phối của G20 bao gồm các nhóm công tác (Working Groups) như Nhóm công tác Tài chính (Financial Sector Working Group), Nhóm công tác Phát triển (Development Working Group), Nhóm công tác Chống tham nhũng (Anti-Corruption Working Group), Nhóm công tác Năng lượng (Energy Transition Working Group), cùng các sáng kiến ngoại vi như Business 20 (B20), Civil Society 20 (C20) và Think 20 (T20). Ban Thư ký G20 (G20 Secretariat) được đặt tại nước Chủ tịch để hỗ trợ điều phối. Quá trình chuẩn bị cho mỗi Hội nghị thượng đỉnh bắt đầu ngay sau khi kết thúc hội nghị năm trước, với việc xác định chủ đề, ưu tiên và dự thảo tuyên bố chung (Communiqué).
Phạm vi nội dung thảo luận
Trọng tâm nghị trình của G20 trải rộng trên nhiều lĩnh vực, trong đó nổi bật là: ổn định tài chính và quản lý rủi ro hệ thống toàn cầu, cải cách Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (World Bank), thương mại quốc tế và đầu tư, chính sách tiền tệ và tỷ giá, phát triển bền vững và biến đổi khí hậu, chuyển đổi năng lượng, an ninh lương thực, chống tham nhũng, tài chính số và tiền tệ kỹ thuật số, cùng các vấn đề xã hội như giáo dục, việc làm và bình đẳng giới. Sau khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008, G20 đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy cải cách Basel III về tiêu chuẩn an toàn vốn ngân hàng, tăng cường giám sát tài chính toàn cầu và triển khai các gói kích cầu phối hợp trị giá hàng nghìn tỷ USD.
Ý nghĩa với Việt Nam và khu vực
Việt Nam chưa phải thành viên chính thức của G20 nhưng là một trong những quốc gia được G20 mời tham dự Hội nghị thượng đỉnh theo thông lệ "khách mời của Chủ tịch" và tham gia nhiều cơ chế liên kết. Việt Nam từng tham dự Hội nghị thượng đỉnh G20 năm 2010 tại Toronto (Canada), năm 2016 tại Hàng Châu (Trung Quốc), năm 2017 tại Hamburg (Đức), năm 2019 tại Osaka (Nhật Bản), năm 2022 tại Bali (Indonesia) và năm 2023 tại New Delhi (Ấn Độ). Với vai trò là nền kinh tế đang phát triển năng động, có kim ngạch xuất khẩu nằm trong nhóm hàng đầu thế giới, Việt Nam tận dụng diễn đàn G20 để thúc đẩy các ưu tiên về thương mại tự do, chuỗi cung ứng bền vững, tài chính khí hậu và hỗ trợ các nước đang phát triển tiếp cận nguồn lực phục hồi sau đại dịch COVID-19. Đối với ứng viên thi tuyển dụng ngân hàng, việc hiểu rõ G20 rất quan trọng vì các quyết định chính sách tại đây thường tác động trực tiếp đến môi trường lãi suất, tỷ giá, dòng vốn FDI, tiêu chuẩn Basel và xu hướng tài chính xanh mà các ngân hàng thương mại Việt Nam phải tuân thủ và thích ứng.
Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.