DDP — Delivered Duty Paid (Giao hàng đã nộp thuế)
DDP (Delivered Duty Paid — Giao hàng đã nộp thuế) là điều kiện giao hàng thuộc bộ Incoterms 2020 do Phòng Thương mại Quốc tế (ICC) ban hành, theo đó người bán chịu mọi trách nhiệm và chi phí cao nhất trong toàn bộ chuỗi giao nhận: vận chuyển, bảo hiểm, thông quan xuất khẩu, thông quan nhập khẩu, thuế nhập khẩu, thuế VAT/GTGT, các loại phí hải quan và cước vận tải nội địa cho đến khi hàng được đặt tại địa điểm đích thỏa thuận tại nước nhập khẩu. Người mua chỉ cần nhận hàng tại điểm giao mà không phải thực hiện bất kỳ thủ tục hải quan hay nộp thuế nhập khẩu nào. DDP được xem là điều kiện đối lập hoàn toàn với EXW (Ex Works — Giao tại xưởng), nơi người mua gánh chịu gần như mọi nghĩa vụ. DDP áp dụng linh hoạt cho mọi phương thức vận tải (đường biển, đường bộ, đường sắt, đường hàng không, đường thủy nội địa) và có thể kết hợp đa phương thức.
Phân bổ chi phí và trách nhiệm giữa người bán và người mua
- Người bán chịu: chi phí đóng gói, gia cố hàng hóa, cước vận tải quốc tế, phí bảo hiểm hàng hóa (nếu có thỏa thuận), thuế xuất khẩu và phí thông quan tại nước xuất khẩu, toàn bộ thuế nhập khẩu, thuế VAT/GTGT, phí kiểm dịch, lệ phí hải quan tại nước nhập khẩu, cước vận tải nội địa tại nước nhập khẩu đến điểm giao, chi phí dỡ hàng tại điểm đích (nếu Incoterms quy định). Người bán cũng chịu rủi ro mất mát/hư hỏng cho đến thời điểm giao hàng tại đích.
- Người mua chịu: chi phí kiểm tra hàng hóa trước khi ký nhận (pre-shipment inspection), một số phí nhập khẩu đặc thù theo pháp luật nước nhập khẩu (ví dụ: chi phí lấy giấy phép nhập khẩu đặc biệt), chi phí lưu kho sau khi nhận hàng. Người mua chỉ cần cung cấp giấy tờ cần thiết (giấy phép nhập khẩu, mã số thuế, chứng nhận tiêu chuẩn hàng hóa nếu có) để người bán hoàn tất thông quan.
Điểm chuyển rủi ro và thời điểm giao hàng
Theo Incoterms 2020, rủi ro được chuyển từ người bán sang người mua tại thời điểm hàng hóa được đặt dưới sự sẵn sàng kiểm soát của người mua tại địa điểm đích đã thỏa thuận (ví dụ: kho của người mua, cảng đích, sân bay đích). Trước thời điểm đó, mọi rủi ro mất mát, hư hỏng, thiệt hại đều do người bán gánh chịu — kể cả khi hàng đang trên đường vận chuyển hoặc đang được thông quan. Lưu ý quan trọng: mặc dù rủi ro chuyển sớm tại điểm giao, nghĩa vụ nộp thuế và phí vẫn thuộc về người bán — đây là đặc điểm riêng có ở DDP so với các điều kiện còn lại.
So sánh DDP với các điều kiện Incoterms liên quan
| Điều kiện | Người bán nộp thuế NK? | Rủi ro chuyển tại | Ghi chú thực tiễn tại Việt Nam |
|---|---|---|---|
| DDP | Có | Điểm giao tại nước nhập khẩu | Ít phổ biến vì người bán nước ngoài khó đứng tên nhập khẩu tại VN |
| DAP (Delivered at Place) | Không | Điểm giao tại nước nhập khẩu | Phổ biến nhất cho hàng vào Việt Nam qua đường biển và hàng không |
| CFR/CIF | Không | Cảng đến (khi hàng qua lan can tàu tại cảng đích) | Áp dụng cho đường biển; người mua tự thông quan |
| EXW | Không | Xưởng người bán | Người mua VN chịu mọi chi phí từ A-Z |
Ưu điểm, nhược điểm và lưu ý khi áp dụng
- Ưu điểm cho người mua Việt Nam: tiết kiệm thời gian và chi phí thuê đại lý hải quan, đơn giản hóa quy trình nhập khẩu, đặc biệt phù hợp với doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa có bộ phận chuyên trách ngoại thương. Người mua xác định được tổng chi phí (landed cost) ngay từ khi ký hợp đồng.
- Nhược điểm và thách thức: người bán phải am hiểu luật hải quan và thuế suất của nước nhập khẩu (Việt Nam). Nếu người bán không đăng ký được mã số nhập khẩu tại Việt Nam, hợp đồng DDP có thể không khả thi. Chi phí hợp đồng thường cao hơn vì người bán cộng thêm chi phí rủi ro và chi phí thuê dịch vụ hải quan địa phương.
- Lưu ý pháp lý tại Việt Nam: theo quy định hiện hành, đứng tên trên tờ khai hải quan nhập khẩu thường là người mua (chủ hàng hóa nhập khẩu tại Việt Nam). Nếu người bán nước ngoài muốn đứng tên trực tiếp trên tờ khai, họ phải ủy thác hoặc thuê đại lý hải quan có mã số tại Việt Nam. Một số mặt hàng yêu cầu giấy phép nhập khẩu (ví dụ: thực phẩm chức năng, dược phẩm, thiết bị viễn thông, hóa chất) — người mua phải chịu trách nhiệm xin giấy phép trước, sau đó cung cấp cho người bán để hoàn tất thông quan.
- Lời khuyên thực tiễn: với hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam, doanh nghiệp nên cân nhắc chuyển sang DAP nếu người bán không có khả năng thông quan tại Việt Nam, hoặc thêm điều khoản "VAT and import duties to be pre-paid by seller and reimbursed by buyer against official receipts" trong hợp đồng để đảm bảo quyền lợi.
Nội dung mang tính tham khảo về thuật ngữ Incoterms 2020, không thay thế tư vấn pháp lý hoặc tư vấn hải quan chuyên nghiệp cho từng giao dịch cụ thể.