Cung tiền M0, M1, M2 là gì? Phân biệt các khối tiền tệ
Cung tiền (lượng tiền cung ứng) được phân thành các khối theo mức độ thanh khoản giảm dần: M0 là tiền mặt lưu thông ngoài hệ thống ngân hàng (tiền cơ sở dạng hẹp); M1 = M0 + tiền gửi không kỳ hạn; M2 = M1 + tiền gửi có kỳ hạn và các công cụ tương đương (tổng phương tiện thanh toán). Các khối tiền tệ phản ánh quy mô tiền trong nền kinh tế và là đối tượng điều tiết của chính sách tiền tệ.
Đây là kiến thức kinh tế vĩ mô – tiền tệ, thường gặp trong đề thi tuyển dụng ngân hàng.
Cung tiền là gì?
Cung tiền là tổng lượng tiền đang lưu hành trong nền kinh tế tại một thời điểm. Để đo lường, cung tiền được chia thành các khối tiền tệ theo mức độ thanh khoản (khả năng chuyển thành tiền mặt nhanh).
Các khối tiền tệ M0, M1, M2
M0 – Tiền mặt lưu thông
Là tiền mặt (tiền giấy, tiền kim loại) đang lưu thông ngoài hệ thống ngân hàng. Đây là khối có tính thanh khoản cao nhất.
M1 – Tiền giao dịch
M1 = M0 + Tiền gửi không kỳ hạn
Bao gồm tiền mặt lưu thông cộng tiền gửi không kỳ hạn (tài khoản thanh toán) – những phương tiện dùng ngay để giao dịch.
M2 – Tổng phương tiện thanh toán
M2 = M1 + Tiền gửi có kỳ hạn và các công cụ tương đương
Bao gồm M1 cộng tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm và một số công cụ tài chính có tính thanh khoản thấp hơn. M2 thường được gọi là tổng phương tiện thanh toán.
Bảng tóm tắt
| Khối | Thành phần | Thanh khoản |
|---|---|---|
| M0 | Tiền mặt lưu thông | Cao nhất |
| M1 | M0 + tiền gửi không kỳ hạn | Cao |
| M2 | M1 + tiền gửi có kỳ hạn & tương đương | Thấp hơn |
Lưu ý: Cách định nghĩa chi tiết các khối tiền có thể khác nhau giữa các quốc gia; tại Việt Nam, "tổng phương tiện thanh toán" (M2) là chỉ tiêu được theo dõi phổ biến.
Ý nghĩa của các khối tiền tệ
- Đo quy mô cung tiền trong nền kinh tế;
- Là mục tiêu trung gian của chính sách tiền tệ (kiểm soát tăng trưởng M2);
- Liên quan đến lạm phát: cung tiền tăng quá nhanh so với tăng trưởng kinh tế có thể gây lạm phát;
- Phản ánh thanh khoản của nền kinh tế.
Liên hệ với chính sách tiền tệ
Ngân hàng Nhà nước điều tiết cung tiền qua các công cụ (dự trữ bắt buộc, nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn...) để kiểm soát tăng trưởng M2 phù hợp với mục tiêu lạm phát và tăng trưởng.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Cung tiền là gì? Là tổng lượng tiền đang lưu hành trong nền kinh tế tại một thời điểm.
2. M0 là gì? Là tiền mặt lưu thông ngoài hệ thống ngân hàng.
3. M1 gồm những gì? M0 cộng tiền gửi không kỳ hạn.
4. M2 gồm những gì? M1 cộng tiền gửi có kỳ hạn và các công cụ tương đương; còn gọi là tổng phương tiện thanh toán.
5. Cung tiền liên quan gì đến lạm phát? Cung tiền tăng quá nhanh so với tăng trưởng kinh tế có thể gây lạm phát.
Kết luận
Phân biệt rõ các khối tiền tệ M0, M1, M2 theo mức độ thanh khoản là kiến thức nền tảng để hiểu cung tiền và chính sách tiền tệ. Nắm vững khái niệm này giúp bạn trả lời tốt câu hỏi kinh tế vĩ mô – tiền tệ trong kỳ thi.
👉 Ôn thêm kiến thức tiền tệ và chính sách tiền tệ trên Thithu.com.
Nguồn tham khảo
- Các công cụ thực hiện chính sách tiền tệ quốc gia – Thư viện Pháp luật
- Chính sách tiền tệ – Wikipedia tiếng Việt
Liên kết nội bộ gợi ý
- Chính sách tiền tệ và các công cụ của Ngân hàng Nhà nước
- Lạm phát là gì? Nguyên nhân và tác động
- Lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước
Luyện ngay bộ đề mô phỏng BIDV 2026 — 360+ câu hỏi, chấm điểm tức thì tại thithu.com/bidv.