Bảo lãnh ngân hàng là gì? Các loại bảo lãnh theo Thông tư 11/2022/TT-NHNN
Bảo lãnh ngân hàng là hình thức cấp tín dụng, theo đó bên bảo lãnh (tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài) cam kết với bên nhận bảo lãnh sẽ thực hiện nghĩa vụ tài chính thay cho bên được bảo lãnh khi bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ đã cam kết. Hoạt động bảo lãnh ngân hàng hiện được điều chỉnh bởi Thông tư 11/2022/TT-NHNN (ban hành ngày 30/9/2022, có hiệu lực từ 01/4/2023).
Bảo lãnh ngân hàng là nội dung trọng tâm với vị trí tín dụng – tài trợ thương mại, thường gặp trong đề thi tuyển dụng ngân hàng.
Bảo lãnh ngân hàng là gì?
Bảo lãnh ngân hàng là một hình thức cấp tín dụng. Ngân hàng đứng ra cam kết bằng văn bản (thư bảo lãnh) sẽ thực hiện nghĩa vụ tài chính thay khách hàng nếu khách hàng vi phạm nghĩa vụ với bên thứ ba.
Ba bên trong quan hệ bảo lãnh:
- Bên bảo lãnh: ngân hàng phát hành bảo lãnh.
- Bên được bảo lãnh: khách hàng đề nghị ngân hàng bảo lãnh.
- Bên nhận bảo lãnh: đối tác thụ hưởng (chủ đầu tư, bên bán, bên mời thầu...).
Các loại bảo lãnh ngân hàng phổ biến
| Loại bảo lãnh | Mục đích bảo đảm |
|---|---|
| Bảo lãnh dự thầu | Bảo đảm nghĩa vụ tham gia dự thầu của nhà thầu |
| Bảo lãnh thực hiện hợp đồng | Bảo đảm việc thực hiện đúng hợp đồng đã ký |
| Bảo lãnh hoàn trả tiền tạm ứng | Bảo đảm hoàn trả khoản tạm ứng nếu không thực hiện nghĩa vụ |
| Bảo lãnh thanh toán | Bảo đảm nghĩa vụ thanh toán của bên được bảo lãnh |
| Bảo lãnh bảo hành | Bảo đảm nghĩa vụ bảo hành sản phẩm/công trình |
| Bảo lãnh vay vốn | Bảo đảm nghĩa vụ trả nợ vay |
| Bảo lãnh nhà ở hình thành trong tương lai | Bảo đảm nghĩa vụ của chủ đầu tư với người mua nhà |
Đặc điểm của bảo lãnh ngân hàng
- Là cấp tín dụng: dù không giải ngân ngay, ngân hàng vẫn chịu rủi ro tín dụng (phải trả thay khi khách hàng vi phạm) nên phải thẩm định khách hàng như khoản vay.
- Bằng văn bản: cam kết bảo lãnh thể hiện bằng thư bảo lãnh, hợp đồng cấp bảo lãnh.
- Có thu phí bảo lãnh: tính theo tỷ lệ trên giá trị và thời hạn bảo lãnh.
- Bảo lãnh điện tử: Thông tư 11/2022 cho phép thực hiện bảo lãnh bằng phương tiện điện tử bên cạnh hình thức giấy.
Phí bảo lãnh ngân hàng
Phí bảo lãnh do ngân hàng và khách hàng thỏa thuận, thường tính theo tỷ lệ phần trăm trên giá trị bảo lãnh và thời hạn bảo lãnh. Đây là một nguồn thu dịch vụ quan trọng của ngân hàng.
Phân biệt bảo lãnh ngân hàng và bảo đảm tiền vay
- Bảo lãnh ngân hàng: ngân hàng cam kết trả thay khách hàng cho bên thứ ba (nghĩa vụ của khách hàng với đối tác).
- Bảo đảm tiền vay (thế chấp, cầm cố): khách hàng dùng tài sản để bảo đảm cho chính khoản vay của mình tại ngân hàng.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Bảo lãnh ngân hàng có phải là cấp tín dụng không? Có. Bảo lãnh ngân hàng là một hình thức cấp tín dụng, ngân hàng phải thẩm định và chịu rủi ro tín dụng.
2. Thông tư nào quy định về bảo lãnh ngân hàng? Thông tư 11/2022/TT-NHNN, hiệu lực từ 01/4/2023.
3. Bảo lãnh dự thầu dùng khi nào? Khi nhà thầu tham gia đấu thầu, để bảo đảm nghĩa vụ dự thầu.
4. Bảo lãnh thực hiện hợp đồng bảo đảm điều gì? Bảo đảm bên được bảo lãnh thực hiện đúng và đầy đủ hợp đồng đã ký.
5. Phí bảo lãnh tính thế nào? Theo tỷ lệ phần trăm trên giá trị và thời hạn bảo lãnh, do hai bên thỏa thuận.
Kết luận
Bảo lãnh ngân hàng theo Thông tư 11/2022/TT-NHNN là hình thức cấp tín dụng quan trọng, giúp khách hàng tăng uy tín trong giao dịch và mang lại nguồn thu phí cho ngân hàng. Nắm vững khái niệm, các loại bảo lãnh và đặc điểm sẽ giúp bạn tự tin với các câu hỏi nghiệp vụ tài trợ thương mại.
👉 Ôn thêm về bảo lãnh và tài trợ thương mại trên Thithu.com.
Nguồn tham khảo
- Thông tư 11/2022/TT-NHNN quy định về bảo lãnh ngân hàng – Thư viện Pháp luật
- Quy định mới về bảo lãnh ngân hàng – Báo Chính phủ
Liên kết nội bộ gợi ý
- 9 biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ theo Bộ luật Dân sự 2015
- Phân biệt thế chấp và cầm cố tài sản
- Quy trình cấp tín dụng ngân hàng gồm mấy bước?
Luyện ngay bộ đề mô phỏng BIDV 2026 — 360+ câu hỏi, chấm điểm tức thì tại thithu.com/bidv.